
Рыгор Ігнаценка
Беларускі празаік


Біяграфія пісьменніка
Нарадзіўся 20.11.1930 г. у вёсцы Вусаўка Касцюковіцкага раёна Магілёўскай вобласці. Выхоўваўся у дзіцячым доме.
З 1946 па 1948 г. вучыўся ў рамесным вучылішчы № 10 г. Магілёва, потым з 1948 па 1951 г. працаваў слесарам.
Вучыўся завочна ў Мінску на рэспубліканскіх курсах кіраўнікоў мастацкай самадзейнасці раённых дамоў культуры.
З 1957 г. па 1980 г. працаваў настаўнікам музыкі ў Паплаўскай сярэдняй школе. У 1980 г. завочна закончыў Народны універсітэт мастацтваў у Маскве.
Друкавацца пачаў з 1961 г. У 1964 г. у выдавецтве "Беларусь" выйшаў першы зборнік апавяданняў "Лясныя тынкоўшчыкі".
Галоўная тэма творчасці пісьменніка – чалавек і прырода. Яго творы прысвечаны дзецям, напісаны лаканічна, паэтычна і займальна.

Бібліяграфія
Выданні і публікацыі
- Ігнаценка Рыгор Канстанцінавіч//Беларускія пісьменнікі: біябібліягр. слоўнік: у 6 т. т. 6.–Мн., 1995.–С. 604.
- Ігнаценка Рыгор Канстанцінавіч//Беларуская энцыклапедыя: у 18 т. т. 7.–Мн., 1998.–С. 162.
- Ігнаценка Рыгор Канстанцінавіч//Памяць: Касцюк. раён: гіст.-дак. хронікі гарадоў і раёнаў Беларусі.–Мн., 1994.–С. 412.Творы і рэцэнзіі на іх:
- Ігнаценка, Р.К. Лясныя тынкоўшчыкі: апавяданні/Ігнаценка Р.К.–Мн., 1964.
- Рэц.: Гіль, М. Пільным вокам натураліста/М. Гіль//ЛіМ.–1964.–22 мая.
- Ігнаценка, Р.К. Урок у лесе: апавяданні/Ігнаценка Р.К.–Мн., 1965.
- Ігнаценка, Р.К. Ластаўчына затока: апавяданні/Ігнаценка Р.К.–Мн., 1967.
- Ігнаценка, Р.К. Рабчыкі спяваюць: замалёўкі.–Мн., 1970.
- Рэц.: Круцікаў, Л. Родная сцяжынка/Круцікаў Л.//Настаўн. газ.–1970.–21 снежня.
- Рэц.: Лявонава, П. З любоўю да роднага краю/Лявонава П.//ЛіМ.–1971.–12 лютага.
- Ігнаценка, Р.К. На заячых сцежках: апавяданні/Ігнаценка Р.К.–Мн., 1973.
- Рэц.: Марціновіч, А. Іскрынкі дабраты і шчырасці/Марціновіч А.//Родная прырода.–1974.–№ 2.
- Ігнаценка, Р.К. Дзе матылькі зімуюць: апавяданні/Ігнаценка Р.К.–Мн., 1974.
- Ігнаценка, Р.К. Карабель вясны: эцюды аб прыродзе/Ігнаценка Р.К.–Мн., 1980.
- Ігнаценка, Р.К. У зімовым садку: апавяданні/Ігнаценка Р.К.–Мн., 1981.
- Ігнаценка, Р.К. Песня івалгі: апавяданні/Ігнаценка Р.К.–Мн., 1998.
- Ігнаценка, Р.К. Зацугляны шчупак: апавяданні/Ігнаценка Р.К.–Мн., 2009.





Артыкулы аб пісьменніку





Слова аб творчасці Рыгора Ігнаценкі
Ёсць людзі - вяршыцелі вялікіх спраў. Яны адчыняюць дарогі ў космас, будуюць плаціны і караблі, вынаходзяць магутныя машыны, пракладваюць шляхі ў невядомае. Рыгор Канстанцінавіч не такі. Ён - сузіральнік. Для яго падзея - убачыць, як вясёлая божая кароўка разгойдваецца на гнуткай травінцы, быццам на арэлях. Ён можа, затаіўшы дыханне, гадзінамі ўзірацца ў ўзлесак, асветлены сонцам, начамі сядзець у засадзе, суткамі блукаць па лесе ў пошуках запаветнага гнязда. Ён сапраўдны натураліст.
Рыгор Канстанцінавіч ніколі не ідзе ў лес, на рэчку ці на балота толькі са стрэльбай, вудай ці кошыкам для грыбоў, з ім заўсёды нататнік і ручка. Кажа, што нідзе яму не пішацца так лёгка, як дзе-небудзь на пяньку, што менавіта ў лесе прыходзяць самыя цікавыя думкі, што ў лесе знаходзяцца канцоўкі многіх яго апавяданняў.
Лес для яго поўны прыгод, адкрыццяў, падзей. Ён ведае яго галасы, шоргаты, пахі. Ён ведае, як мяняе свае колеры вясна.
Спачатку, калі растане снег і разальюцца рэчкі, ручаі, лужыны, - усё вакол блакітнае ад колеру вады і неба.
Потым блакітнае змяняецца жоўтым. Гэта залатым разлівам пакрывае зямлю квітнеючая купальніца. І тады пачынае спяваць салавей. Потым сады ўсё апранаюць у белы колер. А потым усё становіцца зялёным: палі, лясы, лугі, і пачынае спяваць івалга. А раз заспявала івалга - значыць, прыйшло лета. Вось ужо які год спрабуе ён зразумець, адкуль вясна свой пачатак бярэ? З першай кроплі, з дзелавітай праходкі грака, з халаднаватай празрыстасці паветра, з асаблівай блакіту неба?! Ён спрабуе захаваць няўлоўнае.
У паходах яму адкрываліся такія цуды! Ён бачыў, як малады янот на ўскрайку, як з мячыкам, гуляў з яловай шышкай. Падкідваў, лавіў ротам і зноў падкідваў. Пысачка была хітрая, радасная. І, вядома, пісьменнік перамог здабытчыка. Не змог ён зрабіць паляўнічым трафеем гэтага ляснога рамантыка. Не стрэліў, затое прынёс з лесу новае апавяданне.
Ён бачыў у бінокль, як барсук нюхаў жоўтую кветку, як начная птушка атрымлівае асалоду ад паху начных фіялак. Узімку назіраў, як ліса скача па стажарышчы (подсцілцы з галінак пад стог) на задніх лапках, прыціснуўшы перадпакоі да тулава. Скача, як кот, гэта яна так спрытна выбівае мышэй з-пад снега, а потым ловіць іх.
Ён адрознівае галасы птушак. Сініца выводзіць «вінь-цінь». Аўсяначка спявае «зінь-зін-сінечу»! У берасцянкі звонкая крыштальная песенька. А калі пачулася бляянне на ўзлессі - гэта заспяваў бакас.
Аднойчы вясной пачуў на балоце незнаёмую чыстую жалейку і некалькі сезонаў высочваў невядомага спевака. Аказалася, гэта кулік-краншнэп славіць свае родныя мясціны
У лесе ў Рыгора Канстанцінавіча шмат сяброў і памагатых...
Ала Альфер
Краскі лясоў і рэк
У маім дзяцінстве галоўным храмам жыцця была
для мяне Зацітава-слабадская сельская бібліятэка з яе разумнай гаспадыняй,
чалавекам, які заўсёды ўмеў пачуць чытача, незалежна ад яго ўзросту, ―
бібліятэкарам Нінай Арсенцеўнай Абадоўскай. 3 таго часу і не магу ўявіць сабе
жыцця без Бібліятэкі і бібліятэк. І гэта пры тым, што поўна кніг і дома, што
часта завітваю ў кнігарні ― шукаючы новую і старую кнігу. І з таго маленства, з
тых першых сустрэч з бібліятэкай, з кнігай у пачатковай яшчэ школе шмат часу
займалі сустрэчы з аповедамі пра прыроду. Здавалася б, жывеш у вёсцы, з дня ў
дзень бачыш "жывыя", самыя што ні ёсць натуральныя світанні і
надвячоркі, адчуваеш колеры і пахі, а вось яшчэ цягне да прыродаапісальніцтва,
да мудрых і сімпатычных старонак Міхаіла Прышвіна, Івана Сакалова-Мікітова,
Віталія Біянкі, Георгія Скрабіцкага, Барыса Жыткова, Янкі Брыля, Віталя
Вольскага, Уладзіміра Дубоўкі... І недзе тады, у першых класах, прыйшлі і
сустрэчы з кнігамі Рыгора Ігнаценкі. Вядомы яшчэ і па публікацыях у часопісе
"Бярозка", газеце "Піянер Беларусі", ён быў не дужа
хрэстаматыйным, пра яго не часта пісалі літаратурныя крытыкі. Ды і ў малыя свае
гады я і не звяртаў на гэта ўвагі. Бы магнітам вабілі старонкі лаканічнай,
простай і зразумелай прозы настаўніка музыкі з вясковай школы Рыгора Ігнаценкі,
відаць, па адной важкай прычыне: у яго апавяданнях і абразках былі выказаны
любоў і замілаванне краявідамі, сустрэчамі са звярамі і птушкамі, былі адбіты
тыя краскі вады і лістоты дрэў, тыя пахі кветак на лузе, для абазначэння якіх у
чытача часцей за ўсё і слоў не знаходзілася.
3 напамінам пра ранейшыя шчымлівыя адчуванні чытаў і перачытваў і зараз кнігу Рыгора Ігнаценкі "Зацугляны шчупак". Перачытваў і зайздросціў дзецям з вёскі Паплавы Бярэзінскага раёна, што на Міншчыне. Яны, хлопчыкі і дзяўчынкі розных пакаленняў, мелі і маюць магчымасць штодня сустракацца з чалавекам, які любіць прыроду Беларусі і ўмее пра яе расказаць. А што да юных жыхароў астатніх куточкаў нашай Айчыны, то ім застаюцца сустрэчы ў кнізе ― і з аўтарам, і з яго героямі. А яшчэ ― з надзвычай мілымі і цёплымі ілюстрацыямі таленавітага кніжнага мастака Валянціна Макаранкі.
Алесь Карлюкевіч

Бярэзінскія выданні Рыгора Ігнаценкі
Зборнік апавяданняў "Зачараванне прыродай" (2018)



Зборнік апавяданняў "Зялёнае рэха" (2012)




Юбілейная брашура
"Бярэзінскі пясняр прыроды" (2005)



Прэзентацыя кнігі "Зацугляны шчупак" у Паплаўскай сельскай бібліятэцы


Прэзентацыя апошняй кнігі
У лістападзе 2009 года ў актавай зале сельскай бібліятэкі аг.Паплавы адбылася сустрэча наведвальнікаў бібліятэкі з пісьменнікам-земляком Рыгорам Ігнаценкам і прэзентацыя яго новай кнігі выдавецтва "Літаратура і Мастацтва" "Зацугляны шчупак", на якой прысутнічалі і сталічныя госці – дырэктар рэдакцыйна-выдавецкай установы "ЛіМ" Алесь Карлюкевіч і беларускі пісьменнік Алесь Марціновіч.

Анатацыя да кнігі "Зацугляны шчупак"
Не знойдзецца, бадай, на Беларусі такой ракі,
рачулкі або значнага ручая, у якім водзіцца рыба, каб там не сустрэў рыбака з
вудаю. Гэтай цікавай справай з задавальненнем займаюцца як дарослыя, так і
дзеці.
Яшчэ больш захапляльным з'яўляецца паляванне.
У кніжцы расказваецца аб абодвух відах гэтага рамантычнага спорту, аб удачах і няўдачах на паляванні і рыбалцы, смешных і кур'ёзных выпадках, цікавых назіраннях.
А яшчэ гэта аповед аб здаровым ладзе жыцця і яго радасцях.
Алесь Карлюкевіч